Η Τέχνη της Επικοινωνίας (ή αλλιώς η τέχνη να ακούμε) – Α’ Μέρος

Share:

Αναστασία Βαρσαμοπούλου

Ψυχολόγος με Ειδίκευση στη Συμβουλευτική Ψυχολογία, στην Ψυχοθεραπεία Gestalt και στην Εικαστική Ψυχοθεραπεία (Art Therapy)

Έχει ειδικευτεί στο Ινστιτούτο Brain engineering στη Νέα Υόρκη των Ηνωμένων Πολιτειών, στο τομέα της νευροανάπτυξης του εγκεφάλου, με ειδίκευση τον αυτισμό.

www.anastasiavarsamopoulou.gr

 

 

Επικοινωνία είναι η διαδικασία της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ δύο ή περισσοτέρων μερών για τα οποία η πληροφορία έχει νόημα, οπότε αποκτά νόημα και η ανταλλαγή της ως πράξη.

Παράγοντες που επηρεάζουν την επικοινωνία

το περιβάλλον
το φύλο και η ηλικία
οι προσωπικές αντιλήψεις και ιδέες
η διανοητική, σωματική και ψυχολογική κατάσταση του πομπού και του δέκτη
πολιτισμικοί και θρησκευτικοί περιορισμοί

 

Οι νευροεπιστήμονες έχουν ανακαλύψει ότι ο εγκέφαλός μας είναι σχεδιασμένος κοινωνικά να παρασύρεται αμείλικτα σε μια μύχια ένωση με έναν άλλο εγκέφαλο κάθε φορά που υπάρχει εμπλοκή με ένα άλλο άτομο. Αυτή η νευρωνική γέφυρα μας επιτρέπει να επηρεάζουμε  τον εγκέφαλο – άρα και το σώμα – του ανθρώπου με τον οποίο αλληλεπιδρούμε.

Τα συναισθήματα που προκύπτουν έχουν πολύ σημαντικές συνέπειες καθώς διατρέχουν το σώμα μας κι ελευθερώνουν χείμαρρους ορμονών ρυθμίζοντας βιολογικά συστήματα από την καρδιά έως το ανοσοποιητικό μας!

Όταν ερχόμαστε αντιμέτωποι με την οργή κάποιου άλλου, ο εγκέφαλός μας αυτόματα ελέγχει αν αυτή η κατάσταση σηματοδοτεί κίνδυνο.

Η αμυγδαλή δρα , πυροδοτεί την αντίδραση της μάχης ή της φυγής ή του παγώματος, όπως γνωρίζαμε μέχρι τώρα!

Τα καινούρια δεδομένα από την έρευνα είναι ότι η αμυγδαλή λειτουργεί σαν ραντάρ, καθοδηγεί  τις σκέψεις τη προσοχή κι την αντίληψη σε αυτό που μας έκανε να φοβηθούμε.  

Αμυγδαλή : το νευρωνικό ραντάρ

Σε μια μελέτη κατά την οποία οι εθελοντές,  ενώ υποβάλλονταν στην τεχνική απεικόνισης του εγκεφάλου, (FMRI), παρακολουθούσαν ηθοποιούς να αφηγούνται μια τραγική ιστορία.  Βρέθηκε ότι ανάλογα με την έκφραση του προσώπου των ηθοποιών παρουσιαζόταν μια σημαντική διαφορά στις νευρωνικές  περιοχές. Όταν το πρόσωπο των ηθοποιών φανέρωνε θλίψη και αυτό ήταν ταιριαστό με την διήγηση της ιστορίας, ενεργοποιούνταν η αμυγδαλή και τα σχετικά κυκλώματα για τη θλίψη.

Όταν όμως το πρόσωπο του ηθοποιού ήταν χαμογελαστό κατά τη διάρκεια της αφήγησης της θλιβερής ιστορίας , κάτι που ήταν αντιφατικό , τότε ο εγκέφαλος του ακροατή ενεργοποιούσε τη θέση που εξειδικεύεται στην εγρήγορση για κοινωνικές απειλές ή για αντιφατικές πληροφορίες.  Στην προκειμένη περίπτωση οι ακροατές αντιπάθησαν το άτομο που αφηγούνταν την ιστορία!

  • Η αμυγδαλή ελέγχει αυτόματα και διαρκώς την αξιοπιστία του κάθε ανθρώπου που συναντάμε!!

Η κατώτερη οδός

Παρά το γεγονός ότι η αμυγδαλή είναι εξαιρετικά ευαίσθητη σε αυτά τα μηνύματα, το κύκλωμά της δεν παρέχει άμεση πρόσβαση  στα κέντρα εκφοράς του λόγου, είναι κυριολεκτικά βουβή!

Αντί να θέσει σε εγρήγορση τις λεκτικές περιοχές όπου λέξεις εκφράζουν αυτό που γνωρίζουμε, προσλαμβάνουμε σήματα όπου μιμούνται μέσα στο ίδιο μας το σώμα  αυτό το συναίσθημα.

Π.χ. όταν δακρύζουν οι θεατές σε μια τραγική σκηνή της ταινίας

Όταν η ταμίας του σούπερ μάρκετ φλυαρεί χαρούμενα και επηρεάζει τους πελάτες της.

Η συναισθηματική μετάδοση είναι η ΚΑΤΩΤΕΡΗ ΟΔΟΣ ,  είναι η συναισθηματική μας ζωή καθοδηγούμενη από τα αρμόδια νευρωνικά δίκτυα.

Πχ ο γεγονός που μας αιχμαλωτίζει ένα γοητευτικό πρόσωπο ή διαισθανόμαστε το σαρκασμό σε κάποιο σχόλιο οφείλετε στην κατώτερη οδό.  

Η κατώτερη οδός καθιστά αυτό το δεσμό συναισθήματος – δράσης διαπροσωπικό.

Παραδειγμα:  όταν βλέπουμε κάποιον να εκφράζει φόβο, ακόμη και μόνο στον τρόπο με τον οποίο κινείται η στάση του σώματός του , στον εγκέφαλό μας ενεργοποιείτε το κύκλωμα για τον φόβο. Μαζί με αυτή τη στιγμιαία μετάδοση, ενεργοποιούνται επίσης οι εγκεφαλικές περιοχές που μας προετοιμάζουν για  ενέργειες προκαλούμενες από τον φόβο. Και αυτό συμβαίνει με κάθε συναίσθημα: θυμό , χαρά λύπη κτλ . Η συναισθηματική μεταδοτικότητα λοιπόν δεν μεταφέρει απλώς συναισθήματα , αλλά προετοιμάζει αυτόματα και τον εγκέφαλο για κατάλληλη δράση .

Η ανώτερη οδός

Η ανώτερη οδός αντίθετα κινεί νευρωνικά συστήματα που εργάζονται πιο μεθοδικά, πιο αργά με σκόπιμη προσπάθεια. Έχουμε την επίγνωση των πραγμάτων και ασκούμε τουλάχιστον  κάποιο έλεγχο στα εσωτερικά μας, που μας αρνείται η κατώτερη οδός.

Π.χ. όταν σκεφτόμαστε διάφορους τρόπους προσέγγισης εκείνου του γοητευτικού ατόμου που μας σαγήνευσε ή προσπαθούμε να βρούμε μια εύστοχη απάντηση στο σαρκαστικό σχόλιο, χρησιμοποιούμε την ανώτερη οδό.

Τα εισερχόμενα δεδομένα πηγαίνουν στον προμετωπιαίο φλοιό, το εκτελεστικό κέντρο του εγκεφάλου που συγκροτεί την ικανότητά μας για εμπρόθετες ενέργειες. : μπορούμε να σκεφτόμαστε αυτό που μας συμβαίνει.

Οι Καθρεπτικοί Νευρώνες μεταφέρουν τα συναισθήματα του άλλου μέσα μας!

  • Μας επιτρέπουν να συλλαμβάνουμε τις προθέσεις των άλλων όχι μέσω τις λογικής αντίληψής, αλλά μέσω της προσομοίωσης με το συναίσθημα και όχι με τη σκέψη!
  • Έχουν πρωταρχικό ρόλο στον τρόπο που μαθαίνουν τα παιδιά!
  • H νοητική ζωή μας είναι συν-δημιουργημένη σε μια αλληλοσυνδεδεμένη μήτρα δύο ατόμων, με αόρατες αλλά ισχυρές συν-διαλλαγές!

ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΓΚΕΦΑΛΟ Η ΠΡΟΣΩΜΟΙΩΣΗ ΜΙΑΣ ΠΡΑΞΗΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΙΔΙΟ ΜΕ ΤΗΝ ΕΚΤΕΛΕΣΗ!

Αυτά και άλλα πολλά συζητάμε με στο podcast της συζήτησης που βρίσκεται κάτω από την εικόνα στο widget του Soundcloud.

Ακούτε επίσης και στις εφαρμογές για κινητά.

iPhone / iPad: Η εφαρμογή Podcasts που υπάρχει εργοστασιακά σε όλα τα iphone/ipads. Ψάχνετε GiatiOxi και κάνετε συνδρομή. Είναι δωρεάν. Φυσικά και μέσω iTunes.

Android: Στις δωρεάν εφαρμογές:

TuneIn radio
Stitcher
Soundcloud
Podcast Addict
Acast

και όπου αλλού υπάρχουν podcasts, ψάχνετε GiatiOxi και μας ακολουθείτε.

Μέσω των εφαρμογών, έχετε πρόσβαση στις εκπομπές νωρίτερα!

GiatiOxi. Το ελληνικό podcast!

Previous Article

Μύθοι και αλήθειες για τις σχέσεις.

Next Article

Γιατί είναι τόσο δύσκολα τα πρώτα ραντεβού;

Related articles